Keo AB là keo gì — ba nhóm hai thành phần cùng mang một tên

Vì sao gọi là keo AB — tên này nói lên điều gì?

Chữ AB chỉ cách đóng gói: keo được chia thành hai phần, đựng trong hai tuýp, hai lon hoặc một ống đôi, và chỉ đóng rắn khi hai phần được trộn với nhau. Tên này không nói gì về gốc hoá học bên trong. Nó cùng loại với cách gọi keo thùng, keo can, keo tuýp — tên theo vỏ, không theo keo, như đã bàn ở keo thùng, keo can, keo tuýp — tên theo quy cách nói gì.

Vì sao phải chia hai phần: vì hai phần gặp nhau là phản ứng bắt đầu và không dừng lại được. Cơ chế của trường hợp quen thuộc nhất — epoxy, với phần A là nhựa nền và phần B là chất đóng rắn — ở keo epoxy là gì, cấu tạo hai thành phần A và B.

Vấn đề là nhiều người hiểu keo AB đồng nghĩa với keo epoxy. Phần lớn keo AB bán ngoài thị trường đúng là epoxy, nhưng tài liệu thiết kế của Henkel về dán kim loại xếp ít nhất ba họ keo có dạng hai thành phần — epoxy, polyurethane và acrylic — với tính chất sau khi khô khác nhau rõ.

Ba nhóm cùng được gọi là keo AB khác nhau thế nào?

Epoxy khô thành một khối nhựa cứng, dai, bám tốt nhiều vật liệu và chịu môi trường rất tốt; đổi lại cần trộn và thời gian đóng rắn dài. Polyurethane hai thành phần có dải rộng hơn — từ khô mềm như cao su tới cứng như nhựa — rất dai, chịu va đập, nhưng có thể cần lớp lót trên một số bề mặt và không hợp với vị trí nóng kéo dài. Acrylic hai thành phần gồm phần nhựa và phần hoạt hoá, chịu bóc tách và va đập cao, bám được cả bề mặt hơi bẩn, nhưng thường có mùi mạnh.

Ba mô tả trên lấy theo phần giới thiệu từng họ keo trong tài liệu của Henkel. Chúng dẫn tới một hệ quả thực tế: hai ống đều ghi keo AB có thể cho hai mối dán hoàn toàn khác nhau — một mối cứng giòn khi bị uốn, một mối dẻo chịu được rung.

Cầm hai ống keo AB trên tay, làm sao biết nhóm nào?

Đọc dòng gốc hoá học hoặc thành phần trên nhãn hay tài liệu kỹ thuật — không dừng ở chữ AB, siêu dính hay hàn nguội. Nhãn chỉ ghi keo AB đa năng mà không có dòng nào về gốc keo thì bạn không có căn cứ để biết mối dán sẽ cứng hay dẻo.

Một số dấu hiệu phụ đi kèm: tỷ lệ trộn ghi trên vỏ, mùi khi mở nắp, và hướng dẫn thông gió. Nhưng đó chỉ là gợi ý — tỷ lệ trộn khác nhau giữa các mã ngay trong cùng một nhóm, như đã phân tích ở tỷ lệ trộn keo hai thành phần theo thể tích hay khối lượng. Tên gọi keo dán sắt hay keo hàn nguội cũng chồng lên cùng vùng này — bốn nhóm cùng mang tên keo dán sắt được tách ở keo dán sắt là keo gì.

Ba chỗ hay dùng sai vì tưởng keo AB là một loại

Dùng epoxy cho mối dán có co giãn: mối dán cứng nứt ở vị trí rung hoặc giữa hai vật liệu giãn nở khác nhau. Chọn theo chuyển động của mối dán ở epoxy 2K và PU 2K — việc nào hợp loại nào.

Trộn theo thói quen của loại cũ: đổi sang một dòng keo AB khác mà vẫn trộn theo tỷ lệ cũ, hoặc trộn không đều, keo không đóng rắn hết. Cách trộn tay cho đúng ở cách trộn keo hai thành phần bằng tay; keo đã khô mà vẫn dính nhớp thì truy ở keo hai thành phần còn dính nhớp sau khi khô.

So giá keo AB theo lọ: ba nhóm khác nhau về lượng dùng, hao hụt khi trộn và độ bền — so theo lọ là so sai thứ. Cách tính đúng ở giá keo hai thành phần tính theo gì.

Chọn keo AB theo việc thì bắt đầu từ đâu?

Bắt đầu từ mối dán: cứng hay cần dẻo, chịu tải tĩnh hay va đập, có ngâm nước, gặp nhiệt không. Các dòng keo hai thành phần được xếp theo việc ở trang keo 2 thành phần; với epoxy, cách chia dòng cho từng việc — dán kim loại, cấy thép, trám nứt, phủ sàn — ở trang keo epoxy công nghiệp.