Trám khe đá tự nhiên — vì sao không dùng silicone gốc axit?

Chuyện gì xảy ra giữa axit và đá?

Đá tự nhiên nhóm đá vôi, marble, travertine chứa khoáng carbonat, còn vữa và bê tông là nền kiềm gốc xi măng. Axit thải ra trong lúc silicone đóng rắn có thể tác động trực tiếp lên các nền này ngay tại mặt tiếp giáp. Phản ứng làm bề mặt đá bị ăn nhẹ và đổi màu thành vệt sẫm chạy dọc theo mép mối trám.

Điều khiến lỗi này khó chịu là nó có thể không hiện ra ngay lúc thi công. Mối trám vừa làm xong nhìn bình thường, vệt ố có thể lộ dần sau một thời gian — lúc đó công trình có khi đã bàn giao. Nền của hai hệ silicone khác nhau ra sao nêu đầy đủ ở silicone gốc axit và trung tính khác nhau thế nào.

Ngoài silicone, nhóm keo MS Polymer công nghiệp cũng là một lựa chọn trám khe, xem thêm ở trang đó.

Đá nào bị, đá nào không?

Nhóm dễ bị nhất là đá gốc carbonat: marble, đá vôi, travertine, và cả vữa xi măng quanh khe. Granite đặc, gạch men và sứ ít bị axit tác động hơn nhiều, nên khe gạch men thường không gặp vấn đề này.

Trên thực tế, một khe trám hiếm khi chỉ chạm một loại vật liệu — mép khe thường có cả đá lẫn vữa chèn phía dưới. Chỉ cần một trong hai là nền kiềm thì cả mối trám đã thuộc diện phải dùng trung tính. Vì vậy nguyên tắc thực dụng là: có đá tự nhiên hoặc vữa trong khe thì chọn trung tính, không cần phân loại đá kỹ hơn.

Dùng gì thay thế?

Silicone trung tính là hướng thay thế trực tiếp vì không thải axit; các đặc tính còn lại theo TDS của từng mã. Xem cách chọn ở trang keo silicone công nghiệp. Trang sản phẩm silicone trắng sữa trên keoviet.vn chưa ghi hệ axit hay trung tính, nên hỏi rõ hệ trước khi dùng cho đá.

Nếu mối trám còn cần sơn phủ đồng màu với đá hoặc tường xung quanh, silicone loại nào cũng không làm được — phải chuyển sang keo MS Polymer với hệ sơn đã thử tương thích và sơn khi keo đã đóng rắn hết; theo quan sát thi công, nhóm này thường ít gây vệt loang trên vật liệu xốp hơn (chưa có TDS đối chiếu). Với khe co giãn chịu chuyển vị lớn ngoài trời, so ba nhóm ở trám khe co giãn — silicone hay MS Polymer hay PU.

Nếu đã lỡ trám bằng gốc axit thì làm gì?

Cắt bỏ toàn bộ mối trám cũ, làm sạch triệt để phần silicone còn sót lại rồi trám lại bằng loại trung tính — cách làm ở gỡ silicone cũ trước khi trám lại thế nào. Không đắp lớp mới đè lên lớp cũ, vì silicone đã đóng rắn rất khó nhận vật liệu khác bám lên.

Phần đá đã bị ố thì thuộc việc xử lý bề mặt đá, không phải việc của keo. Nên hỏi đơn vị thi công đá về khả năng mài hoặc đánh bóng lại, và xác định trước rằng có thể không phục hồi hoàn toàn. Với khe đá ngoài trời chịu chuyển vị lớn, có thể so thêm nhóm keo PU trám khe.